Venster op de werkelijkheid: filosofie en actualiteit

Het is niet evident dat er iets problematisch aan het leven is, het zou best allemaal heel simpel kunnen zijn. (Patricia de Martelaere)

Dagelijks komen we in aanraking met gebeurtenissen die ons voor vragen stellen. Via nieuwsberichten, ontmoetingen met anderen, eigen keuzes worden we met de neus op de werkelijkheid gedrukt. Is terrorisme een vorm van nihilisme? Ben ik gelovig? Zijn daders altijd verantwoordelijk voor hun gewelddadige gedrag? Neem ik beslissingen vanuit mijn emotie? Is Macron de redder van de democratie?

In deze bijeenkomsten kijken we achter het dagelijkse nieuws. We nemen afstand van de waan van alledag en denken na over begrippen die een rol spelen in actuele kwesties, bijvoorbeeld waarheid, identiteit en vrijheid. Daarbij roepen we de hulp in van filosofen die hierover al hebben nagedacht.

Inhoud

1. Zijn wij nihilistisch? Zin en waarheid. 

‘God is dood’, schreef de Duitse filosoof Friedrich Nietzsche. Daarmee zouden we in een nihilistisch tijdperk leven, zonder vaste waarden en waarheden. Is alles dan waardeloos? Heeft het dan wel zin om op zoek te gaan naar wat onze waarden zijn? Om ons af te vragen wat we de moeite waard vinden? Misschien moeten we er in alle vrijheid naar op zoek. 

2. Maakt Darwin God overbodig? Geloof en rede. 

De evolutietheorie heeft van God een misvatting gemaakt. Klopt dat? Of is dit te kort door de bocht en kunnen we meer zeggen over God, religie en geloof? Misschien moeten we dan een kijkje nemen bij de zin en onzin rondom Godsbewijzen, bij de reden waarom we doen wat we doen, of bij gedeelde rituelen en verhalen. 

3. Bepaalt ons brein wat wij doen? Vrije wil en determinisme. 

Er is geen vrije wil, want ons brein en onze omgeving bepalen wat we doen en wie we zijn. Klopt dat? Of maken we wel eigen keuzes? Beslissen we zelf om ‘wearables’ te dragen die je gezondheid meten en zeggen dat je nog 164 stappen moet zetten? We gaan onderzoeken wat ideeën over de vrije wil betekenen voor onze identiteit en voor onze verantwoordelijkheid. 

4. Laten we ons leiden door onze emoties? Emoties en verstand.

Vertel me wat jouw emoties zijn en ik weet wie je bent. Leven we in een emotiecultuur, met emotionele uitspattingen op twitter en weblogs, met cursussen om emotiemanagement te leren? Sommigen voorspellen een emotie-economie, waarin computerprogramma’s emoties kunnen herkennen. Koelkasten die weten waar je zin in hebt, Siri die je bedient. Wat zijn dat eigenlijk, emoties, en zijn ze altijd goed?

5. Is democratie de beste staatsvorm? Democratie en populisme. 

De macht aan het volk! Dat bepleiten zowel democraten als populisten. ‘Demos’ en ‘populus’ betekenen immers beide ‘volk’. Is het wel goed om de macht aan het volk te geven? Hierover is al eeuwen geleden nagedacht. Hoe? En hebben we er nog iets aan?

Werkwijze

We denken zelf na, voeren korte discussies en luisteren naar uitleg over de filosofische achtergrond. Er is geen filosofische voorkennis vereist! De bereidheid om mee te denken is het belangrijkst. 

Data

Vijf woensdagavonden: 28 februari / 14 maart / 28 maart / 11 april / 25 april 2018.

Tijdsduur

Van 20.00 uur tot 22.00 uur.

Locatie

De Villa, Oranjesingel 42, Nijmegen.

Materiaal

Een samengestelde bundel met teksten uit verschillende bronnen.

Kosten

€95,00 inclusief materiaal.

Over te maken naar NL37 TRIO 0391054872 t.n.v. M. Polman, Nijmegen; o.v.v. Filosofie en actualiteit.

Inschrijven

Uiterste inschrijfdatum: 7 februari 2018.

Aanmelden: via een mail naar Mariëlle Polman, info@mariellepolman.nl; o.v.v. aanmelding Filosofie en actualiteit; graag met vermelding van naam, adres, mailadres en telefoonnummer.

 

© Mariëlle Polman Nijmegen | Realisatie: Numaga-Design, Nijmegen. Deze pagina is het laatst bijgewerkt op 11-07-2017 .